Sanayi Çarşısı dönüşümü Meclis gündeminde: 5 bakanlığa soru önergesi

İYİ Partili Selçuk Türkoğlu, Düzce Sanayi Dönüşümü'ndeki mağduriyetleri Meclis'e taşıyarak 5 bakanlığa 8 ayrı soru önergesi sundu.

İYi PARTİ DÜZCE TEŞKİLATININ GÜNDEMİ ESKİ SANAYİ SİTESİ    -İYİ Parti Bursa Milletvekili Selçuk Türkoğlu, Düzce il başkanı Demet Demir Boşver ve teşkilat üyeleri eşliğinde Düzce’de gerçekleştirdiği inceleme ve saha çalışmalarında kentin en önemli gündem maddelerinden biri haline gelen Eski Sanayi Çarşısı dönüşümünü mercek altına aldı. Düzce’de teşkilat çalışmaları kapsamında çeşitli temaslarda bulunan ve esnafın sorunlarını yerinde dinleyen İYİ Parti Genel Başkan Yardımcısı, Bursa Milletvekili Selçuk Türkoğlu, Eski Sanayi Çarşısı’nda yaşanan tartışmaların yalnızca bir “taşınma” meselesi olmadığını belirterek, dönüşüm projesinin hak sahipleri, kiracı esnaf, maliyetler, belediye şirketi BELTAŞ, kamu taşınmazları ve ortaya çıkacak imar rantını tüm boyutlarıyla Meclis gündemine taşıdı. Türkoğlu, Düzce Çarşı Esnafı Dayanışma Derneği Başkanı Alim Ozan ve dernek üyeleriyle görüşerek Eski Sanayi Çarşısı esnafının sorunlarını dinledi; ardından sanayi çarşısındaki esnafını bizzat ziyaret ederek yaşanan mağduriyetleri doğrudan sahadan dinledi. Yapılan görüşmelerin ardından hazırlanan 8 ayrı yazılı soru önergesi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı, Ticaret Bakanlığı, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı’na yöneltildi. Türkoğlu, önergelere ilişkin yaptığı değerlendirmede, dönüşüme karşı olmadıklarını ancak dönüşümün esnafı mağdur eden, kamu yararı tartışmalı ve oluşacak rantın kimlere aktarılacağı belirsiz bir modele dönüşmesine izin verilmemesi gerektiğini vurguladı. “DÖNÜŞÜME KARŞI DEĞİLİZ!” Eski Sanayi Çarşısı’nın 1969’dan bu yana Düzce’nin ekonomik hayatının önemli merkezlerinden biri olduğuna dikkat çeken Türkoğlu şöyle dedi: “Biz dönüşüme karşı değiliz. Deprem açısından riskli yapıların yenilenmesini, şehir merkezinde kalan sanayi faaliyetlerinin daha uygun alanlara taşınmasını elbette destekliyoruz. Ama çok basit bir soru soruyoruz: Bu dönüşüm kimin için yapılıyor?” Türkoğlu, dönüşümün yalnızca binaların yıkılıp yeniden yapılmasından ibaret olmadığını belirterek, “Esnaf için mi? Düzce için mi? Yoksa şehrin merkezindeki son derece değerli alanı yeniden imara açarak büyük bir rant alanı oluşturmak için mi?” sorusunun mutlaka cevaplandırılması gerektiğini söyledi. “ESNAFIN DERDİ DÜKKÂNI BEĞENMEMEK DEĞİL!” Eski Sanayi Çarşısı esnafının “yeni dükkânı beğenmediği” yönündeki değerlendirmelerin gerçeği yansıtmadığını ifade eden Türkoğlu, asıl sorunun ekonomik olduğunu söyledi. Türkoğlu: “Bugün Eski Sanayi esnafına ‘Yeni dükkânı beğenmiyorlar’ demek kolaycılıktır. Esnafın meselesi dükkânın beğenilip beğenilmemesi değildir. Esnafın sorusu çok nettir: Ben bu dükkânı nasıl alacağım?” dedi. Yeni sanayi sitesinde işyerlerinin maliyetlerinin başlangıçta ifade edilen yaklaşık 2 milyonluk rakamların çok üzerine çıktığı yönündeki iddialara da dikkat çeken Türkoğlu, bazı işyerleri için 7-8 milyon TL seviyelerinde maliyetlerden söz edildiğini belirterek, bu rakamların küçük esnaf açısından sürdürülebilir olup olmadığının ortaya konulmasını istedi. Türkoğlu, Bakanlıklara yönelttiği önergelerde; -İşyerlerinin gerçek maliyetinin ne olduğunu, -Satış fiyatlarının hangi hesapla belirlendiğini, -Finansman ve faiz maliyetlerinin fiyatlara nasıl yansıtıldığını, -Kaç hak sahibinin yeni işyeri sahibi olduğunu, -Kaç hak sahibinin yeni işyerini alamadığını, -Satışların kimlere yapıldığını sordu. “370 HAK SAHİBİ ESNAFIN KAÇI YENİ YERİNE KAVUŞTU?” Eski Sanayi Çarşısı’nda 370 hak sahibi esnafın bulunduğuna dikkat çeken Türkoğlu, dönüşümün başarısının yapılan dükkân sayısıyla değil, mevcut hak sahiplerinin kaçının yeni işyerlerine kavuştuğuyla ölçülmesi gerektiğini belirtti. “Devlet ve belediye açısından mesele ‘kaç dükkân yaptık’ meselesi değildir. Esas soru, yıllardır orada ekmeğini kazanan kaç esnafın yeni yerinde faaliyetini sürdürebildiğidir.” diyen Türkoğlu, yeni işyerlerini alamayan hak sahiplerinin geleceğinin ne olacağının açıklanmasını istedi. “KİRACI ESNAF YOK SAYILAMAZ!” Türkoğlu’nun Meclis gündemine taşıdığı başlıklardan biri de kiracı esnaf oldu. Yıllardır aynı dükkânda faaliyet gösteren, müşteri çevresini oluşturan ve ailesinin geçimini buradan sağlayan esnafın yalnızca tapu sahibi olmadığı için dönüşümün dışında bırakılamayacağını ifade eden Türkoğlu: “Orada yalnızca bir dükkân yok. Orada yılların emeği, mesleki birikimi, müşteri çevresi ve alın teri var. ‘Tapun yok’ diyerek kiracı esnafı yok sayamazsınız.” ifadelerini kullandı. Kiracı esnafın yeni sanayi sitesinde faaliyetini sürdürebilmesi için kiralık işyeri modeli, taşınma desteği, finansman desteği ve geçiş dönemi düzenlemeleri oluşturulup oluşturulmayacağını da Bakanlıklara sordu. “TAHLİYE VE MÜHÜRLEME ÇÖZÜM DEĞİLDİR!” Eski Sanayi Çarşısı’nda tahliye ve mühürleme uygulamalarının da esnaf açısından ciddi mağduriyet yaratabileceğini belirten Türkoğlu, çözümün önce esnafın yeni işyerini güvence altına almak olduğunu söyledi. Türkoğlu: “Önce yeni işyeri hazır olacak. Maliyeti ödenebilir olacak. Altyapısı tamamlanacak. Kiracı esnafın durumu çözülecek. Taşınma maliyetine destek sağlanacak. Ondan sonra tahliye konuşulacak. Çünkü esnafın ekmek kapısını mühürlemek kolaydır; ona yeni bir ekmek kapısı açmak zordur.” dedi. “BELTAŞ’IN MALİYET VE SATIŞLARI AÇIKLANMALI!” Türkoğlu’nun önergelerinde mercek altına aldığı bir diğer başlık ise Düzce Belediyesi iştiraki BELTAŞ oldu. Yeni sanayi sitelerinin BELTAŞ tarafından yapılması nedeniyle şirketin yatırım maliyetlerinin, finansman yapısının, kredi kullanıp kullanmadığının, faiz yükünün ve işyeri satış bedellerinin şeffaf biçimde ortaya konulması gerektiğini belirten Türkoğlu, şu soruları gündeme taşıdı: “Bir dükkânın gerçek maliyeti nedir? Arsa, inşaat, altyapı ve finansman dahil toplam maliyet ne kadardır? Esnafa hangi bedelle satılmıştır? Aradaki fark nedir? Bu fiyatları kim belirlemiştir?” Türkoğlu ayrıca, işyerlerini satın alanların kimler olduğu ve mevcut Eski Sanayi Çarşısı hak sahiplerinin bu satışlardan ne ölçüde yararlanabildiğinin de açıklanmasını istedi. “ESKİ SANAYİ YIKILDIKTAN SONRA O ALAN NE OLACAK?” Türkoğlu’nun en kritik sorularından biri ise dönüşüm sonrasında şehir merkezindeki mevcut Eski Sanayi alanının geleceğine ilişkin oldu. “Asıl mesele burada başlıyor.” diyen Türkoğlu şöyle devam etti: “Eski Sanayi yıkıldıktan sonra o alan ne olacak? Kaç konut yapılacak? Kaç metrekare ticaret alanı olacak? Kaç kat çıkılacak? Ne kadar yeşil alan bırakılacak? Yol ve meydanlar ne kadar olacak? Hak sahiplerinin hakkı nasıl korunacak? Ve en önemlisi, ortaya çıkacak rant nasıl paylaşılacak?” Türkoğlu, özellikle merkezi konumdaki alanın imar değerinin dönüşüm sonrasında ciddi biçimde artması halinde ortaya çıkacak değer artışının kimlere aktarılacağının kamuoyuna açıklanmasını istedi. “22 DÖNÜM İDDİASI AÇIKLIĞA KAVUŞTURULMALI!” Eski Sanayi Çarşısı alanında Düzce Belediyesi’ne ait yaklaşık 22 dönümlük bir alan bulunduğu yönündeki bilgilerin de açıklığa kavuşturulması gerektiğini belirten Türkoğlu, bu bilgiyi kesin bir veri olarak kabul etmek yerine ilgili Bakanlıklardan parsel bazında mülkiyet dökümü talep etti. Türkoğlu: “Burada 22 dönüm belediye arazisi olduğu söyleniyor. Biz söylenti üzerinden siyaset yapmayız. Ada ada, parsel parsel soruyoruz: Kim neyin sahibi? Hangi taşınmaz kamuya ait? Bugünkü değeri nedir? Dönüşümden sonra değeri ne olacaktır? Kamuya ait taşınmazlardan doğacak değer artışından Düzce halkı ne kazanacaktır?” dedi. “DÜZCELİLERİN BİLMEYE HAKKI VAR!” Kentsel dönüşüm projelerinin kapalı kapılar ardında yürütülemeyeceğini vurgulayan Türkoğlu, kamuoyunun proje hakkında açık ve anlaşılır biçimde bilgilendirilmesi gerektiğini belirtti. “Bu alan Düzce’nin merkezinde. Düzcelinin geleceği. Dolayısıyla kapalı kapılar ardında planlanamaz.” diyen Türkoğlu, dönüşüm projesine ilişkin; imar planlarının, emsal değerlerinin, yapı yoğunluğunun, toplam konut ve ticaret alanlarının, yeşil alanların, otoparkların, kamu taşınmazlarının ve oluşacak ekonomik değerin kamuoyuna açıklanmasını istedi. 5 BAKANLIĞA, 8 AYRI ÖNERGE İYİ Parti Bursa Milletvekili Selçuk Türkoğlu tarafından hazırlanan 8 ayrı soru önergesiyle; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na: Kentsel dönüşüm, imar planları, hak sahipliği, değer artışı, rant paylaşımı ve proje şeffaflığı ile ilgili 3 ayrı önerge; Hazine ve Maliye Bakanlığı’na: BELTAŞ’ın mali yapısı, yatırım maliyetleri, finansman giderleri, satış fiyatları ve kamu taşınmazlarının ekonomik değeri ile ilgili 2 ayrı önerge; Ticaret Bakanlığı’na: Esnafın ve özellikle kiracı esnafın hakları, taşınma süreci ve ticari faaliyetlerin sürdürülebilirliği; Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’na: Küçük sanayi işletmelerinin finansman yükü, KOSGEB ve diğer destek mekanizmaları; İçişleri Bakanlığı’na: Düzce Belediyesi’nin uygulamaları, belediye şirketinin faaliyetleri, tahliye ve mühürleme işlemlerinin hukuki boyutu ile belediye iştiraklerinin kamu yararı açısından denetimi ayrı ayrı soruldu. “BU DOSYANIN PEŞİNİ BIRAKMAYACAĞIZ!” Düzce’deki saha çalışmasının ardından hazırlanan önergelerle konuyu TBMM’ye taşıdıklarını belirten Türkoğlu, bundan sonraki sürecin de takipçisi olacaklarını söyledi. Türkoğlu açıklamasını şu sözlerle tamamladı: “Biz Düzce’nin dönüşümüne değil, esnafın mağdur edilmesine karşıyız. Depreme dayanıksız yapıların yenilenmesini elbette istiyoruz. Sanayinin şehir merkezinden taşınmasını da destekliyoruz. Ama dönüşüm adı altında yıllardır alın teri döken esnaf borçlandırılıyor, kiracı esnaf dışarıda bırakılıyor ve şehrin merkezindeki değerli alanın geleceği belirsiz bırakılıyorsa burada sorulması gereken çok soru vardır. Biz o soruları sorduk. Beş Bakanlığa, sekiz ayrı önerge verdik. Kim ne yaptı, hangi kararı aldı, hangi hesapla yaptı, kim kazandı, kim kaybetti; bütün bunların cevabını isteyeceğiz. Düzce’nin hakkını, esnafın alın terini ve kamu yararını sonuna kadar savunacağız. Bu dosyanın da peşini bırakmayacağız.”